Επί οικογενειακής διαφοράς, σε επίπεδο αντίθετων αγωγών εν διαστάσει συζύγων, το γραφείο μας εκπροσώπησε τη σύζυγο μητέρα. Την υπόθεση χειρίστηκε η δικηγόρος Θεσσαλονίκης, Σαμαρά Σοφία.
Η απόφαση που εξεδόθη τον Ιανουάριο του 2026, περιέχει τις εξής παραδοχές, επικυρώνοντας τα αιτήματα της εντολέως μας. Ειδικότερα, ως προς το σκέλος της λύσης του μεταξύ τους γάμου και τους λόγους που οδήγησαν σε αυτή τη λύση, το Δικαστήριο έκανε δεκτή ως ουσιαστικά βάσιμη την αγωγή της εντολέως μας και απέρριψε ως αναπόδεικτη και ουσιαστικά αβάσιμη την αγωγή του αντιδίκου συζύγου, με τις εξής παραδοχές:
“…H έγγαμη συμβίωση δεν εξελίχθηκε ομαλά λόγω των συνεχών προστριβών μεταξύ των διαδίκων (…) εξαιτίας της ανάρμοστης και αντισυζυγικής συμπεριφοράς του συζύγου. Ο τελευταίος (…) αδιαφορούσε για αυτήν και τις αυξημένες της ανάγκες, απουσιάζοντας συνεχώς από το σπίτι πέρα του ωραρίου εργασίας του. Μάλιστα κάθε προσπάθεια της (..) για συζήτηση των οικογενειακών τους θεμάτων πυροδοτούσε την εριστική και επικριτική στάση του ενάγοντος προς το πρόσωπο της, στην ευαίσθητη περίοδο της εγκυμοσύνης και ακολούθως της λοχείας της. (…) Πέραν του γεγονότος οτι ο … δε συνέδραμε τη σύζυγό του στην ανατροφή των τέκνων, δεν ήταν υποστηρικτικός και περιποιητικός προς τη σύζυγό του, αλλά αντιθέτως ήταν ιδιαίτερα αυστηρός και επικριτικός απέναντί της, απευθύνοντας μομφές προς το πρόσωπό της περί έλλειψης ικανότητας ανατροφής των τέκνων τους και ανταπόκρισης στις υποχρεώσεις που αυτή συνεπάγεται. (…) Από όλα δε τα ανωτέρω αποδεικνύεται στη συγκεκριμένη περίπτωση έχει διαρρηχθεί ο ουσιαστικός ψυχικός δεσμός της αγάπης, του σεβασμού, και της συμπαράστασης προς τον άλλο σύζυγο, που χαρακτηρίζει την έγγαμη συμβίωση ως “κοινωνία βίου”, ο δε (..) με την παραπάνω αντισυζυγική του συμπεριφορά προκάλεσε την ψυχική και συναισθηματική απομάκρυνση της συζύγου του από αυτόν, η οποία (συμπεριφορά) προσβάλλει τις νομικές και ηθικές βάσεις του γάμου, γιατί είναι αντίθετη με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από αυτόν, προκάλεσε δε τον ισχυρό κλονισμό της έγγαμης σχέσης των διαδίκων, κατά την κρίση του Δικαστηρίου, από λόγους που αφορούν στο πρόσωπό του, ώστε βάσιμα η έγγαμη συμβίωση να είναι αφόρητη για την ενάγουσα. (..) Αντιθέτως, οι ισχυρισμοί περί αντισυζυγικής συμπεριφοράς της τελευταίας, και δη οτι αδιαφορούσε για τον ίδιο και δεν τον φρόντιζε, προσβάλλοντάς τον συνεχώς με φωνές, ύβρεις και απαξιωτικούς χαρακτηρισμούς, (..) ασκώντας μάλιστα και σωματική βίας σε βάρος του, αμελούσε το μαγείρεμα για τα τέκνα τους και εν γένει τις δουλειές του σπιτιού, είναι απορριπτέοι ως ουσιαστικά αβάσιμοι, καθότι από τα εισφερθέντα αποδεικτικά μέσα ουδόλως αποδείχθηκαν τα ανωτέρω. Αντιθέτως, προέκυψε οτι η (..) φρόντιζε το σύζυγό της και τα τέκνα της, με τη βοήθεια ενίοτε των γονέων της, καθότι ο σύζυγος δε συμμετείχε ενεργά στην ανατροφή αυτών, ενώ ουδόλως αποδείχθηκε προσβλητική και βίαιη συμπεριφορά εκ μέρους της, μη αρκούσης προς απόδειξη τούτων της γενικόλογης κατάθεσης της μάρτυρα-μητέρας του, η οποία (κατάθεση) κατά την κρίση του Δικαστηρίου εκπορεύεται από τη στενή συγγενική σχέση με τον (..) και δεν κρίνεται πειστική. (…) Τουναντίον αποδείχθηκε οτι η εναγομένη υπέμεινε την αντισυζυγική συμπεριφορά του συζύγου της, χάριν της ενότητας της οικογένειας και σεβόμενη το θεσμό της οικογένειας, προσπαθώντας να διασώσει το γάμο τους, η δε απόμακρη συμπεριφορά και συναισθηματική απόσταση αυτής από το σύζυγό της ήταν απότοκες της δικής του ανάρμοστης συμπεριφοράς. Η παραπάνω στάση και συμπεριφορά του συζύγου, συνολικά εκτιμώμενη και κάτω από τις συγκεκριμένες συνθήκες που εκδηλώθηκε, προσβάλλει τις νομικές και ηθικές βάσεις του γάμου τους, γιατί είναι αντίθετη με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από αυτόν, με αποτέλεσμα οι διάδικοι να ζούνε πλέον χωριστά (…), προκάλεσε δε τον ισχυρό κλονισμό της έγγαμης σχέσης από λόγους που αφορούν στο πρόσωπο αυτού, ο κλονισμός δε αυτός υπερβαίνει τα αντικειμενικά όρια της ψυχικής θυσίας, τα οποία μπορούν να απαιτηθούν από την σύζυγο, ώστε βάσιμα η εξακολούθηση της έγγαμης συμβίωσης να είναι αφόρητη για αυτήν. Υπό τις ως άνω παραδοχές θα πρέπει η υπό στοιχείο α’ αγωγή ως προς το σκέλος της λύσης του γάμου των διαδίκων λόγω ισχυρού κλονισμού, να απορριφθεί ως ουσιαστικά αβάσιμη, δοθέντος οτι δεν αποδείχθηκε κανένα κλονιστικό γεγονός, το οποίο να αφορά στο πρόσωπο της εναγομένης, ενώ η υπό στοιχείο β’ αγωγή ως προς το αντίστοιχο θα πρέπει να γίνει δεκτή και ως ουσιαστικά βάσιμη και να λυθεί ο υφιστάμενος γάμος λόγω ισχυρού κλονισμού που οφείλεται σε λόγους που αφορούν το πρόσωπο του εναγομένου της υπό στοιχείο β’ αγωγής”.
Ως προς το σκέλος της επιμέλειας των ανηλίκων τέκνων, προέβη σε ανάθεση της αποκλειστικής επιμέλειας στη μητέρα, με αξιόλογες παραδοχές σχετικά με το θεσμό της συνεπιμέλειας και τις προϋποθέσεις εποικοδομητικής λειτουργίας αυτού :
“…Kατόπιν δε όλων των ανωτέρω, προκύπτει εναγώς οτι μεταξύ των εν διαστάσει συζύγων δεν υφίσταται ούτε η ελάχιστη απαιτούμενη επικοινωνία (..) και οι διαπροσωπικές σχέσεις τους δεν διακατέχονται από εμπιστοσύνη και συνεργασία, όπως θα έπρεπε αναφορικά με τα ζητήματα των τέκνων τους. Είναι δε χαρακτηριστικό ότι για οιοδήποτε ζήτημα των τέκνων τους (λ.χ. επείγον ζήτημα υγείας), δεν καθίσταται εφικτή η απευθείας επικοινωνία μεταξύ των διαδίκων, αλλά η επικοινωνία αυτών γίνεται μόνο μέσω γραπτών μηνυμάτων και εξώδικων δηλώσεων, όπως εξάλλου και οι ίδιοι επιβεβαίωσαν εξεταζόμενοι ανωμοτί. Συνεπώς, οι σχέσεις τους, από τη διάσπαση της έγγαμης συμβίωσης τους μέχρι και το χρόνο συζήτησης της παρούσας, είναι ανύπαρκτες, με κύριο χαρακτηριστικό αυτών την αδυναμία επικοινωνίας και συνεννόησης τους ακόμα και για σημαντικά θέματα που σχετίζονται με την υγεία και τις εκπαιδευτικές ανάγκες των τέκνων τους. Κατόπιν όλων των ανωτέρω και ιδίως λαμβάνοντας υπόψη α) την αυξημένη λόγω της μικρής ηλικίας των τέκνων ανάκη για κατοχύρωση της συναισθηματικής μονιμότητας, που επιτυγχάνεται μέσω της σταθερότητας του βασικού προσώπου φροντίδας και της σαφήνειας των ρόλων, των σχέσεων και των χώρων, (…) γ) τον ισχυρό και σταθερό συναισθηματικό δεσμό που έχει αναπτυχθεί ανάμεσα στα ανήλικα τέκνα και τη μητέρα τους, δ) το γεγονός οτι η μητέρα είναι ικανή να φροντίζει για την ανατροφή, την υγεία, την επίβλεψη και την εκπαίδευσή τους και διασφαλίζει ένα ήρεμο οικογενειακό περιβάλλον για αυτά, ανταποκρινόμενη επαρκώς στο γονεϊκό της ρόλο, ε) το γεγονός οτι οι διάδικοι γονείς δεν καταφέρνουν να υπερβούν τις μεταξύ τους διαφορές, με αποτέλεσμα να μην υφίσταται επικοινωνία μεταξύ τους σε σχέση με τα αφορώντα τα τέκνα τους θέματα, γεγονός που επιβεβαιώθηκε και από το σύνολο των αποδεικτικών μέσων, η δε σχέση τους έχει αποδομηθεί πλήρως, και στ) το γεγονός οτι η επιτυχής λειτουργία της συνεπιμέλειας ανηλίκου τέκνου και από τους δύο γονείς του προϋποθέτει ένα ελάχιστο επίπεδο αλληλοκατανόησης στις σχέσεις των γονέων και επομένως η επιλογή της συνεπιμέλειας προκρίνεται όταν οι τελευταίοι εμφανίζονται πρόθυμοι να επικοινωνούν μεταξύ τους αρμονικά και να συνεργάζονται, προκειμένου να λάβουν από κοινού αποφάσεις που αφορούν στο πρόσωπό τους (ΜΕφΛαρ 479/2021 σε ΤΝΠ ΙΣΟΚΡΑΤΗΣ), πρόθεση η οποία εν προκειμένω δεν αποδείχθηκε, το παρόν Δικαστήριο κρίνει οτι η επιμέλεια των ανηλίκων πρέπει να εξακολουθήσει να ασκείται αποκλειστικά από τη μητέρα, με την οποία θα διαμένουν στην πόλη…….καθόσον η κατανομή της επιμέλειας σε αμφότερους τους γονείς (είτε με τη μορφή της χρονικής ή λειτουργικής κατανομής, με ή χωρίς εναλλασσόμενη διαμονή) ουδόλως προάγει εν προκειμένω το συμφέρον των τέκνων, στο οποίο πρωτίστως αποβλέπει κάθε σχετική με την επιμέλεια απόφαση του προσώπου τους, απόφαση του Δικαστηρίου. Και τούτο διότι, κατά την κρίση του Δικαστηρίου, η οριστική ανάθεση της άσκησης της επιμέλειας των ανήλικων τέκνων τους και στους δύο γονείς από κοινού, βάσει της νόμιμης ρύθμισης του άρθρου 1513 εδ.α’ ΑΚ, στην κρινόμενη υπόθεση προσκρούει στο βέλτιστο συμφέρον τους, όπως αυτό υπαγορεύεται από τις βιοτικές και ψυχικές τους ανάγκες στην παρούσα φάση της ηλικίας τους. Ειδικότερα,
η επιτυχής λειτουργία της συνεπιμέλειας ανήλικου τέκνου και από δύο τους γονείς του σε όλες τις επιμέρους πτυχές της επιμέλειας και – κατά παρέκκλιση αυτής – υπό τις μορφές της λειτουργικής κατανομής επιμέρους τομέων ή της χρονικής κατανομής της επιμέλειάς της με εναλλασσόμενη κατοικία, προϋποθέτει ένα ελάχιστο πλαίσιο αλληλοκατανόησης στις σχέσεις των γονέων, οι οποίοι έχουν αποφασίσει συνειδητά να παραμερίσουν τις προσωπικές τους διαφορές και είναι σε θέση να συνεργασθούν για τη διαμόρφωση ενός περιβάλλοντος, που θα ευνοήσει την απρόσκοπτη βιοτική και ψυχολογική ανάπτυξη του τέκνου τους, έτσι ώστε η παράλληλη ύπαρξη δυο κέντρων ζωής του παιδιού να μην αναστατώνει και απορρυθμίζει τη ζωή του ούτε να δημιουργεί σε αυτό έλλειψη σταθερότητας και ανασφάλειας (βλ. ΜονΕφΑθ. 5173/2020,ΕφΑΔΠολΔ 2021, 481, ΜονΕφΑθ. 504/2019 σε ΤΝΠ Νόμος), προϋποθέσεις που εν προκειμένω ουδόλως συντρέχουν”.
Εν προκειμένω, και η εν λόγω απόφαση τάσσεται υπέρ της λειτουργίας της συνεπιμέλειας υπό το καθεστώς ειρήνευσης των διαπροσωπικών σχέσεων των εν διαστάσει συζύγων προς το σκοπό της επωφελούς λειτουργίας της, με απώτερη προτεραιότητα το βέλτιστο συμφέρον των τέκνων, το οποίο δε δύναται να εξυπηρετηθεί σε συνθήκες σφοδρής αντιδικίας, αντεγκλήσεων και διαρκών προστριβών. Σημαντικός πυλώνας της επιτυχούς λειτουργίας της συνεπιμέλειας είναι η πρόθεση συνεργασίας και συνεννόησης μεταξύ των γονέων και πρώην συζύγων για ζητήματα που άπτονται των τέκνων τους, παραμερίζοντας τις προσωπικές τους διαφορές, ζήτημα που κρίνεται κατά περίπτωση.
Με την ίδια απόφαση ορίστηκε η υποχρέωση του συζύγου – πατέρα για καταβολή μηνιαίας διατροφής στη μητέρα για λογαριασμό των τέκνων τους, του ως συνεισφορά στις διατροφικές τους ανάγκες αλλά και διατροφή για τη μητέρα – εν διαστάσει σύζυγο για την ατομική της διατροφή, συνεπεία και της υπαιτιότητάς του στη διάσπαση της έγγαμης συμβίωσης αλλά και λόγω του υπέρτερου των εισοδημάτων του, για χρονικό διάστημα μέχρι το αμετάκλητο της λύσεως του μεταξύ τους γάμου. Παράλληλα, ρυθμίστηκε το δικαίωμα επικοινωνίας του πατέρα με τα ανήλικα τέκνα.
